(FDI Việt Nam) – Làn sóng chuyển đổi số đang tái định hình cơ cấu nhân sự trong ngành ngân hàng. Trong khi một số nhà băng cắt giảm nhân sự để tối ưu hóa vận hành, nhiều ngân hàng khác lại đẩy mạnh tuyển dụng nhân lực chất lượng cao nhằm đáp ứng nhu cầu chuyển đổi và phát triển công nghệ số.
Làn sóng chuyển đổi số – từ việc chuyển đổi mô hình truyền thống sang mô hình số hóa, ứng dụng các công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo (AI), chuỗi khối (blockchain) và điện toán đám mây – đang thúc đẩy các ngân hàng thực hiện những thay đổi mạnh mẽ trong cơ cấu nhân sự.
NGÀNH NGÂN HÀNG NƠI TĂNG, NƠI GIẢM NHÂN SỰ
Sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán 2025, làn sóng cắt giảm nhân sự bắt đầu rộ lên tại một số ngân hàng. Nhiều nhân viên cho biết họ thuộc diện bị cắt giảm do không đáp ứng yêu cầu về bằng cấp hoặc không phù hợp với nhiệm vụ mới trong quá trình tái cấu trúc. Tuy vậy, cũng có người đã tìm được công việc phù hợp hơn.
Theo báo cáo của 27 ngân hàng thương mại niêm yết trên thị trường chứng khoán, tính đến cuối năm 2024, tổng số nhân sự toàn ngành đạt khoảng 279.170 người, tăng gần 3% (tương đương hơn 7.400 người) so với cuối năm 2023.
Trong số này, 19 ngân hàng vẫn ghi nhận tăng trưởng nhân sự trong năm 2024. Ngược lại, 8 ngân hàng gồm BIDV, Sacombank, TPBank, NamABank, ABBank, VIB, ACB và KienlongBank đã thực hiện tinh giản từ vài chục đến vài trăm nhân viên nhằm tái cấu trúc, sắp xếp bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu quả hơn.
BIDV dẫn đầu về mức cắt giảm, tinh gọn khoảng 1.000 nhân sự, giảm từ 29.997 người xuống còn 28.998 người – đây cũng là đợt tinh giản lớn nhất trong hơn 8 năm qua của ngân hàng này. Tiếp theo là VIB, Sacombank, ACB và Nam A Bank, mỗi ngân hàng cắt giảm khoảng 300–550 người.
Tuy nhiên, trái ngược với xu hướng cắt giảm, nhiều ngân hàng lại tăng cường tuyển dụng nhằm đẩy mạnh hoạt động chuyển đổi số và mở rộng kinh doanh.
VPBank là ngân hàng nổi bật nhất khi tuyển thêm 2.455 nhân sự trong năm 2024, nâng tổng số nhân viên từ 24.973 lên 27.428 người (tăng 9,8%). Riêng ngân hàng mẹ, số lượng nhân viên đã tăng từ 13.599 người lên 15.003 người, tức tăng hơn 1.400 người.
MB cũng ghi nhận tốc độ tăng trưởng nhân sự cao nhất, với mức tăng 14,2%, tương đương 2.315 người, nâng tổng số nhân sự lên 18.639 người. HDBank tuyển thêm 1.188 nhân sự, còn Vietcombank tăng thêm 813 người so với cuối năm 2023.
CHUYỂN ĐỔI SỐ VÀ TÁC ĐỘNG
Theo lý giải từ các ngân hàng thương mại, sự biến động nhân sự thời gian qua chủ yếu bắt nguồn từ quá trình chuyển đổi số và tái cấu trúc mô hình hoạt động. Việc triển khai các mô hình phòng ban tích hợp, tinh gọn tại một số vị trí truyền thống đã khiến một bộ phận nhân sự trở nên dư thừa. Tuy nhiên, nhu cầu tuyển dụng đối với các vị trí liên quan đến công nghệ và tài chính số vẫn rất lớn, thậm chí đang gia tăng và tạo nên sự cạnh tranh gay gắt giữa các ngân hàng.
PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, Trưởng bộ môn Tài chính (Trường Đại học Kinh tế TP.HCM), cho biết làn sóng cắt giảm nhân sự không chỉ là hiện tượng riêng tại Việt Nam mà là xu hướng toàn cầu, diễn ra ở nhiều lĩnh vực. Trong ngành ngân hàng, nguyên nhân chính là do các công việc ngày càng được số hóa, chuyển sang môi trường trực tuyến, dẫn đến việc giảm nhu cầu nhân lực trực tiếp tại quầy.
Ông Huân phân tích, trước đây một chi nhánh ngân hàng có thể có cả trăm nhân viên, thì hiện nay số lượng đã giảm một nửa, thậm chí thấp hơn, do lượng khách hàng đến giao dịch trực tiếp giảm mạnh khi các dịch vụ ngân hàng số như Internet Banking, Mobile Banking phát triển. Xu hướng này giúp các ngân hàng tiết giảm chi phí, tăng hiệu quả vận hành và tái cấu trúc nguồn lực phù hợp hơn.
“Ở Việt Nam, thời gian qua, ngành ngân hàng khá tiên phong trong chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ trong hoạt động. Bên cạnh đó, số lượng nhân viên trong các ngân hàng luôn ở mức cao nên việc cắt giảm vài trăm người, nếu xét theo tỷ lệ trên tổng số nhân sự thì cũng không phải quá nhiều,” ông Huân nhấn mạnh.
Nhiều chuyên gia trong ngành ngân hàng cũng đồng thuận rằng, việc tinh gọn bộ máy, tối ưu chi phí và nâng cao tỷ suất sinh lợi đang trở thành xu hướng tất yếu nhằm gia tăng lợi thế cạnh tranh. Quá trình chuyển đổi từ mô hình ngân hàng truyền thống sang ngân hàng số, với sự ứng dụng mạnh mẽ của các công nghệ như trí tuệ nhân tạo (AI), chuỗi khối (blockchain), đang buộc các ngân hàng phải tái cấu trúc lại nhiều vị trí công việc để phù hợp hơn với bối cảnh mới.
Tổng giám đốc MB, ông Phạm Như Ánh, chia sẻ rằng dù MB vẫn mở rộng quy mô nhân sự, ngân hàng đang đẩy mạnh tối ưu hóa hiệu suất lao động thông qua công nghệ trong công tác quản trị và vận hành.
“Quy mô của MB đã vượt mốc 1 triệu tỷ đồng, nhưng ngân hàng chỉ có hơn 11.000 nhân viên. Trong khi đó, các ngân hàng đồng hạng có số lượng nhân viên lớn hơn nhiều. Công nghệ đã giúp MB tăng năng suất lao động liên tục mỗi năm từ 10%-15% trong các năm qua,” ông Ánh nhận định.
Theo khuyến nghị của các chuyên gia, trong vài năm tới, khi công nghệ – đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI) – phát triển mạnh mẽ, tư duy quản trị nhân sự trong ngành ngân hàng sẽ có sự thay đổi căn bản. Thay vì tập trung vào từng vị trí công việc cụ thể như trước đây, các ngân hàng sẽ chuyển hướng sang đánh giá và phát triển dựa trên năng lực tổng thể của con người.
Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra nhanh chóng, nhân viên ngân hàng được kỳ vọng phải đảm nhận nhiều vai trò cùng lúc – có thể gộp từ 4 đến 5 nghiệp vụ truyền thống. Điều này đòi hỏi sự linh hoạt cao, tư duy đa chiều và khả năng thích nghi mạnh mẽ với công nghệ.
Mô hình quản lý nhân sự cũng sẽ thay đổi tương ứng. Các ngân hàng sẽ xây dựng các nhóm làm việc linh hoạt, thay vì cấu trúc cứng nhắc theo phòng ban truyền thống. Quản lý cấp trung không còn đơn thuần là người giao việc, mà sẽ đóng vai trò huấn luyện viên, người định hướng, giúp nhân viên chủ động tư duy, tự triển khai công việc và phát triển kỹ năng đa nhiệm.
Hiện nay, khoảng 90% giao dịch ngân hàng đã chuyển sang các nền tảng số như Internet Banking và Mobile Banking, trong khi giao dịch qua kênh truyền thống chỉ còn chiếm khoảng 10%. Việc số hóa mạnh mẽ này đang làm giảm sự phụ thuộc vào hệ thống chi nhánh vật lý, đồng thời thúc đẩy các ngân hàng tái cấu trúc mạnh mẽ bộ máy vận hành.
Tuy nhiên, bối cảnh mới cũng mang đến nhiều cơ hội cho những ai sẵn sàng học hỏi và nâng cao chuyên môn. Các vị trí liên quan đến dữ liệu, phân tích tài chính, công nghệ số và quản trị trải nghiệm khách hàng sẽ ngày càng được ưu tiên. Những người làm chủ được công nghệ và có tư duy đổi mới sẽ vẫn giữ vững vị trí trong ngành – ngay cả khi AI ngày càng được ứng dụng rộng rãi.
Nguồn: Vietnam+
